مفهوم و جایگاه منصب قضا در نظام حقوقی اسلام

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

چکیده

این مقاله بر آن است تا با نگاهی جدید و توجه به تعریف قضا در لغت و اصطلاح فقها و پیگیری و احصای موارد آن در کتاب و سنت، مفهوم «قضا» را دریابد و دایره شمول آن را روشن سازد. اکثر فقهای مذاهب اسلامی از «قضا» به رفع خصومت تعریف کرده­‌اند که قول لغویان و آیات قرآن و احادیث پیامبر(ص) و ائمه اطهار(ع) مؤید این تعریف می­‌باشد و این مفهوم در هریک یا صریحاً و یا با قرینه‌­ای که مبیّن این تعریف باشد، آمده است. از طرفی اگر این لغت را این‌گونه تعریف کنیم، شامل حکم کردن در جنبه حق­‌اللهی احکام نخواهد شد که برخی از جمله شهید اول از فقهای امامیه، یحیی بن شرف نووی از فقهای شافعی و جعفری لنگرودی، بدون تصریح به این تفاوت، سعی کرده‌­اند این واژه را به گونه‌­ای تعریف کنند که شامل این موارد نیز باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Concept and status of place of judgment in legal Islamic system

نویسنده [English]

  • Behnam Darabi
چکیده [English]

The aim of this article is with a new outlook and paying attention to definition of judgment as a lexical term and jurisconsult’s terms and with considering that in book and Sonnat, is to understand the concept of judgment. Most of jurisconsults of Islamic sects define “judgment” as resolving enmity which philologist remarks, Qur’an verses, Prophet Mohammad (PH) Hadith and A’emeh (PH) Hadith is corroborant this definition; and this concept defined in any of them expressly or symmetrically. On other hand, if we define this word in this way, it would not include judging through God’s orders which some scholars such as the first Shahid, an Emamiyeh jurisconsult, Yahya Ebn Sharaf Nouvi- a Shafe’ee jurisconsult- and Ja’fari Langaroudi without mentioning to this difference try to define this word in the way that include these points as well.