Motaleat-e-Taghribi Mazaheb-e-Eslami (Proximity Studies of Islamic Denominations) (Foroughe Vahdat)

Motaleat-e-Taghribi Mazaheb-e-Eslami (Proximity Studies of Islamic Denominations) (Foroughe Vahdat)

بررسی تطبیقی نحوه مواجهه محمد رشیدرضا و علامه طباطبایی با روایات در تفسیر قرآن

Document Type : Research Paper

Authors
1 Professor, Department of Quran and Hadith Sciences, Faculty of Theology and Islamic Studies, Tehran University, Tehran, Iran
2 Assistant Professor, Department of Quran and Hadith Sciences, Faculty of Quran and Hadith, International University of Islamic Denominations, Tehran, Iran
3 PhD student, Faculty of Quran and Hadith, International University of Islamic Denominations, Tehran, Iran
10.22034/mtmi.2023.175403
Abstract
بحث مبانی و نظریات دانشمندان اسلامی‌درباره حدیث از مسائل اختلافی بین مسلمانان و به وجود آمدن مسلک-‌های مختلف در این زمینه می‌باشد و یا حتی باعث ایجاد تفرقه بین گروه‌های مسلمان می‌شود. و با توجه به اینکه دین اسلام دین وحدت است، پرداختن به این موضوع ضرورت پیدا می‌کند بنابراین این مقاله با روش توصیفی تحلیلی به نگارش در‌آمده است و با مراجعه‌‌‌ی کتابخانه‌ای به آثار این دو دانشمند مستندات و شواهد لازم استخراج و تحلیل می‌شود که به کنکاش و تطبیق آراء حدیثی دو مفسر بزرگ از شیعه و اهل سنت (علامه طباطبایی و محمد رشیدرضا) نگاشته شده است. به صورت کلی به دو اصل مهم یعنی مبانی و نظریات حدیثی هر مفسر ‌‌بصورت مجزا و سپس تطبیق آنها با یکدیگر‌ پرداخته شد. با بررسی تطبیقی این دو می‌توان به این نتیجه رسید که این دو دانشمند در اغلب موارد مبانی مشترک دارند از جمله موافقت حدیث با قرآن، عدم حجیت خبر واحد، عقل گرایی و رویکرد نقدی به حدیث و همچنین نظریات مشترکی مانند عدم عدالت همه‌ی صحابه، عدم کتابت حدیث در قرن اول هجری و وجود اسرائیلیات در روایات، بین آن‌دو وجود دارد. گرچه رشیدرضا در برخی موارد مانند حجیت خبر واحد موضع جدی‌تری دارند و آن را جز برای خود شخص حجت نمی‌داند . ونیز ایشان اغلب صحابه را عادل می‌داند ولی علامه با وجود این‌که برخی از صحابه را عادل می‌داند لیکن به عدالت اغلبی صحابه معتقد نیست. اما به دلیل هم عقیده بودن علامه و رشیدرضا در اصول و نظریات حدیثی می‌توان علامه را موید نظریات رشیدرضا و چه بسا همفکر و همسو با ایشان دانست.
Keywords


Articles in Press, Accepted Manuscript
Available Online from 16 July 2023