مطالعات تقریبی مذاهب اسلامی (فروغ وحدت)

مطالعات تقریبی مذاهب اسلامی (فروغ وحدت)

امکان سنجی اخذ مفهوم از گزاره‌های دارای لقب از دیدگاه مذاهب اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار، بخش علوم قرآن و فقه، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
2 دانشجوی دکترای تخصصی فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه شیراز
چکیده
مشهور اصولیان مذاهب اسلامی، لقب را فاقد مفهوم دانسته یا در میانه‌ترین رویکرد، آن را سست‌ترینِ مفاهیم نامیده‌اند. در این میان، شماری از حنبلیه و برخی دیگر از اصولیان فریقین، قائل به مفهوم داشتن لقب شده‌اند. با مراجعه‌ی کتابخانه‌ای به منابع معتبر اصولی، بهره‌گیری از شیوه‌ی توصیفی ـ تحلیلی و نگاهی انتقادی به دیدگاه مشهور در این باره، یافته‌های پژوهش، حاکی از این است که لقب نیز می‌تواند مفهوم داشته باشد. همچنین، تقریباً در همه‌ی مواردی که ادعا شده لقب مفهوم ندارد، قرینه‌ای بر مفهوم نداشتن موجود است. تنها تفاوت لقب با دیگر مفاهیم این است که دانستن مفهوم آن، نیازمند دقت بیشتری در گزاره‌ است؛ از این رو، با فراهم شدن مقدمات اطلاق که حاکی از تمام الموضوع بودن لقب در حکم است، جزء الموضوع بودن آن و اشتراک هر گونه موضوع دیگر در حکم نفی می‌شود.
کلیدواژه‌ها